Kolorystyka i linia graficzna pisma

Kolejna podróż po podstawach projektowania graficznego gazet bazuje na omówionych wcześniej zagadnieniach - typografii, stylach tekstowych oraz stałych elementach, które możemy spotkać na stronach pism. Wybierzemy się do świata kolorów, bez których najciekawszy nawet projekt graficzny nie będzie pełny.

CMYKowy kalejdoskop

Jedną z najważniejszych zasad jest rozwaga i nie nadużywanie palety barw. Najlepszym rozwiązaniem w tworzeniu gazety jest założenie bazy występujących w niej kolorów, czy nawet najlepszych zestawień kolorystycznych. Trzymanie się jej, nieznacznie tylko modyfikując w razie potrzeby, może bardzo ułatwić pracę.

Opierając się na skojarzeniach można powiązać kolory z konkretnymi tematami. Zieleń najczęściej kojarzy się z naturą, ekologią, odpoczynkiem. Czerwień jest kolorem krwi, niebezpieczeństwa, ale też luksusu, pasji, czy pożądania. Błękit nawiązuje do spokoju, opanowania, biznesu, a także kreatywności.
Kolor w gazecie ma za odzwierciedlać emocje, które zbieżne powinny być z treścią materiałów. Stanowi on istotne wzmocnienie przekazu.

Rodzajów kolorów jest bardzo wiele. W druku jednak skala kolorystyczna ogranicza się wyłącznie do czterech kolorów i nosi nazwę CMYK (cyan, magenta, yellow, black). Jeśli gazeta jest poprawnie przygotowana do druku, wszystkie elementy powinny są przygotowane właśnie w CMYK-u. Duże zdziwienie może spotkać niedoświadczonego projektanta gazet, gdy któreś ze zdjęć zostanie przekazane drukarni - w RGB, czyli skali przewidzianej dla projektów internetowych. Wtedy szare zdjęcie może zmienić się w zielone! CMYK nie jest jedyną skalą kolorystyczną. Dzięki odpowiedniej technologii, na okładkach pism, możemy oglądać np. jarzące się metaliczne barwy. Ich zastosowanie może być jednak dość kosztowne i nie każda gazeta może sobie na to pozwolić.

W razie wątpliwości co do stosowania kolorów, najlepiej działać w myśl zasady "mniej znaczy lepiej". Zależnie od typu gazety - w obrębie jednego materiału oprócz bieli i czerni występuje jeden dodatkowy kolor - tak jest zazwyczaj w poważniejszej prasie - dziennikach ekonomicznych, społecznych czy prawnych i magazynach lub kilka kolorów – tak jak w prasie kobiecej i młodzieżowej.

Kolory elementów graficznych często nawiązują do użytego w materiale zdjęcia, czerpią z jego gamy lub kontrastują z nim. Wiele zależy od wyczucia estetycznego projektanta. Jeśli wydaje się, że materiał powinien zawierać więcej kolorów, warto, zamiast upychać na siłę w jednym akapicie trzy kolory, zastanowić się nad doborem kolorowego zdjęcia lub ilustracji do materiału.

Nasz przykładowy materiał ekologiczny nabiera eko-charakteru dzięki odpowiednim fotografiom a nie użyciu dodatkowych kolorów w tekście. Dzięki prostocie projektu makiety ma ona bardzo szerokie, uniwersalne zastosowania i przy użyciu niewielkich środków, takich jak zdjęcie czy ilustracja materiał zmienia swój charakter niczym kameleon.


Gazeta też trzyma linię!

Po zaprojektowaniu podstawowego layoutu można zastanowić się nad stworzeniem prostej makiety. Dzięki umiejętnemu zastosowaniu i doborowi czcionek (albo dużej rodzinie jednej czcionki), znając wszystkie potrzebne składowe, które pojawić się muszą w gazecie oraz posiadając wyczucie koloru, można zabrać się do pracy nad projektem. Pamiętać należy o tym, że czytelnik przywiązuje się do wyglądu gazety (jak też to, że ten wygląd nudzi mu się po pewnym czasie) i zmienianie formy layoutu co numer szybko zniechęci go. Zatem nawet prosta makieta powinna mieć określone zasady, by móc stworzyć jasną linię pisma. Termin ten nawiązuje do ekonomicznych i marketingowych definicji, a najprościej można go przedstawić jako brand, markę, albo wizerunek, który jest kojarzony z danym tytułem. Czasem bardzo proste zabiegi mogą okazać się na tyle charakterystyczne, aby każdy mógł od razu rozpoznać gazetę. Nikt przeważnie nie ma wątpliwości, który dziennik posiada żółte i zielone strony oraz jakie treści się na nich znajdują. Jak widać czasem nawet pozornie niewielkie zmiany mają bardzo duże znaczenie.

Warto zastanowić się nad stworzeniem oryginalnego, ale jednocześnie wpasowującego się w trendy projektu. Im większa pomysłowość, oryginalność i praktyczność projektu, tym lepszy jego odbiór i większa popularność. Pamiętać jednak należy, że w projektowaniu prasowym kreatywność jest równie ważna, jak konsekwencja i użyteczność. Cóż po nawet najgenialniejszym projekcie, jeśli dla odbiorcy jest on nieczytelny?

Dlatego też tak ważne jest pilnowanie stałych elementów, czy zasad typograficznych w gazecie. Jeśli na przykład do siedmiu zdjęć zastosujemy w podpisie aplę a tekst damy w kontrze (czyli np. biały tekst na czarnej ramce, inaczej zwanej też blendą, podlewką) to 8 zdjęcie również powinno posiadać taki podpis, aby zasada została zachowana. To samo dotyczy wszystkich innych elementów składowych gazety.

Wysiłek poświęcony solidnemu przyswajaniu podstaw projektowania owocuje bardzo ciekawymi i wartościowymi projektami, docenianymi nie tylko przez wąskie środowisko, ale też pozyskujące szersze grono czytelników. Natomiast ugruntowana, przez podejmowanie prób stworzenia czegoś wyjątkowego, wiedza, stanowi ogromny krok do kolejnego stopnia wtajemniczenia. Ponieważ jak często się przyjęło mówić - należy dobrze poznać zasady, by móc je potem łamać. I tworzyć unikalne projekty.

Dorota Cybulska

Graficzka prasowa, pracuje w wydawnictwie Axel Springer Polska